A ka kohë për Spanjën?

Nga Gezim Hoxha:

Mediat e ndryshme botërore janë gjithë sy e vesh për atë që po ndodh në Spanjë. Të gjithë po presin mbledhjen e qeverisë për të parë se si do i përgjigjet ajo deklaratës së presidentit katalanas për shtyrjen e shkëputjes nga Spanja për disa javë. Ndikimi i kësaj ngjarje ka qenë shumë i fuqishëm sidomos në tregjet financiare.

Po sipas REUTERS hapi prapa i ndërmarrë prej presidentit Katalonas, bëri të mundur që si bondet e obligacionet Spanjolle ashtu edhe monedha e përbashkët arritën nivelin më të lartë që prej dy javëve të fundit pasi tregjet financiare u qetësuan disi nga deklarata e këtij të fundit. Shkëputja do të ishte një fatkeqësi për Spanjën – thuhet ndër të tjera në një shkrim të THE ECONOMIST me titull “Nuk është ende vonë për të ndaluar ndarjen e Spanjës”. Vendi do të humbasë qytetin e tij të dytë dhe do të rrezikojë humbjen e mëtejshme të rajonit bask. Shkëputja do të dëmtonte gjithashtu edhe katalanasit, prandaj shumica e tyre ndoshta e kundërshtojnë atë. Dhe pavarësia katalanase mund të nxiste separatizmin kudo tjetër në Evropë - në Skoci përsëri, pa dyshim, por edhe në Italinë veriore, në Korsikë, ndoshta edhe në Bavari. Dhe në të vërtetë Spanja po ecën kundër rymës. Në një kohë qëDavid Cameron, ish-kryeministri britanik, kishte të drejtë kur lejoni referendumin mbi pavarësinë Skoceze në vitin 2014, homologu i tij Spanjoll ushtroi dhunë kundër manifestuesve. Duket se BE po shkon ndesh një prej të drejtave themelore që lidhet me vetvendosjen e popujve kur nuk respekton vullnetin e një populli.

Por a mund të quhet vullnet popullor fakti që përmendet nga THE ECONOMIST se para referendumit për pavarësi, sondazhet sugjeronin se vetëm 40-45% e katalanasve donin të shkëputeshin nga Spanja? Duketse, siç ndodh edhe me populistët e tjerëgjetkë, Z. Puigdemont ka ofruar një vizion të thjeshtë, pa shpjeguar kostot e pavarësisë apo se si mund të ndodhë një gjë e tillë. The Guardian citonte Kryeministri spanjoll, Mariano Rajoy, i cili i ka kërkuar qeverisë katalanase të qartësojë nëse e ka shpallur pavarësinë apo jo, pasi ai e konsideron hapin e pezullimit të autonomisë së rajonit dhe imponimit të sundimit të drejtpërdrejtë nga Madriditëpashembullt. Rajoy, i cili nuk e ka përjashtuarzbatimin e nenit 155 të kushtetutës spanjolle për të marrë kontrollin e Katalonjës, shpejtoi të kapte dykuptimësinë e pozicionit të Puigdemont, duke e akuzuar atë për mbjelljen e qëllimshme të konfuzionit. Spanja ka një frikë historike të copëtimit. Shkëputja katalanase ishte një nga faktorët që solli luftën civile spanjolle të viteve '30.- vazhdon më tej THE ECONOMIST.

Në fund të fundit, katalanasit e mbështetën në mënyrëdërrmuese demokracinë e cila u rrënjosthellë në këtë vendbanim.Ajo solli prosperitet dhe dha një doza të madhe autonomie në rajonet spanjolle, duke përfshirë edhe Katalonjën. Me pak përjashtime, sidomos kur rrënohen perandoritë, bota në përgjithësi favorizon unitetin kombëtar dhe jo vetëvendosjen nga grupet subnacionale. Shumë prej shteteve të çliruara nga shpërbërja e perandorisë sovjetike u bashkuan me Bashkimin Evropian, por këto ditë BE është i kujdesshëm, duke paralajmëruar separatistët e mundshëm që shtetet e reja nuk kanë të drejtë automatike për t'iu bashkuar këtij komuniteti. Pa mbështetjen e Spanjës, Katalonja do të gjendej në anën e gabuar të një muri të ri doganor.

Edhe disa që nuk pajtohen me metodat e z. Puigdemont besojnë se Katalonia ka një mundësi për fitimin e kombësisë. Madje mund të mbijetojë edhe ekonomikisht. Shumë njerëz mendojnë se ajo përbën një komb. Nën autonominë e dhënë nga Spanja, udhëheqësit katalanas kanë promovuar gjuhën e tyre dhe besimin e tyre nacionalist. Edhe tani shumica e katalanasve ndoshta mund të fitohen me ofertën e autonomisë më të madhe, duke përfshirë fuqinë për të rritur dhe mbajtur më shumë nga taksat e tyre, më shumë mbrojtje për gjuhën katalanase dhe një lloj njohjeje të katalanasve si një "komb". Madje mund të merret për bazëedhe ideja e opozitës spanjolle për ta kthyer Spanjën në një shtet federal. Qiproja ka hedhur poshtë një deklarim të njëanshme të pavarësisë nga udhëheqësi i Katalonjës, duke thënë se kjo shkel kushtetutën e Spanjës.– thuhet në një tjetër shkrim që i bën jehonë situatës në Spanjë.

Shkrimi me titull Qiproja kundërshton pavarësinë e Katalonjës, është publikuar të mërkurën nga ASSOCIATED PRESS. Një nga opsionet e Spanjës mund të jetë zbatimi i nenit 155 të Kushtetutës, i cili lejon qeverinë qendrore të marrë kontrollin e ndonjë prej 17 rajoneve të saj (ose të gjithave) nëse ato nuk i përmbushin obligimet e tyre ligjore. Rajonet gjysmë autonome të Spanjës kanë shkallë të ndryshme të kontrollit mbi çështje të tilla si arsimi dhe kujdesi shëndetësor. Edhe Ministri i Jashtëm gjerman Sigmar Gabriel tha se një deklaratë e njëanshme e pavarësisë nga Katalonja do të ishte "e papërgjegjshme".

Përballë përpjekjeve të separatistëve katalonas për t'u larguar nga Spanja, Kryeministri Mariano Rajoy ka refuzuar të përjashtojë vendosjen e sundimit të drejtpërdrejtë mbi rajonin nga Madridi. - shkruan THE NEËINDIAN EXPRESS duke iu referuar nenit 155. Sipas Javier Perez Rojo të Universitetit të Seviljes, masat qëmund të merren përfshijnë "pezullimin e qeverisë rajonale, duke e vënë Mossos d'Esquadra, forcat rajonale të rendit, nën urdhërat e ministrisë së brendshme" dhe madje "mbylljen e parlamentit rajonal". Por artikulli 155 është vetëm një nga opsionet që ka z. Rayoj. Qeveria mund të deklarojë një gjendje të jashtëzakonshme, e cila do të kufizonte "lirinë e lëvizjes dhe lirinë e tubimeve", tha Cano Montejano. Dhe legjislacioni i nënshkruar në vitin 2015 mund të lejojë Madridin të argumentojë se kriza katalanase përbën një "situatë në lidhje me sigurinë kombëtare" dhe të marrë kompetenca shtesë.

E megjithatë, e ligjshme apo jo shpallja e një anshme e pavarësisë nga ana e Katalonjës na kujton të gjithëve se sa të përçarë janë ende njerëzit. Të kapur ende pas fantazmës së nacionalizmit njerëzit edhe sot e kësaj dite identifikohen me anën e një kombësie të caktuar, në një kohë që do duhej që të gjithë njerëzit të kishin një identitet të vetëm dhe të quheshin TOKËSOR. E prej këndej do të fillonte një fillim i ri për të gjithë racën njerëzore që do të lidhej me heqjen e çdo barriere jo vetëm politike por edhe ekonomike./360grade.al

A vazhdon Marrëveshja Rama-Basha për Prokurorin e Përgjithshëm?

TË FUNDIT

Tifozët i dalin kundër, Besnik Hasi në pozitë të vështirë

Tifozët i dalin kundër, Besnik Hasi në pozitë të vështirë

Besnik Hasi gjendet përballë një situate mjaft të &cce...

Ambasadori Lu tregon se ku ‘çalojnë’ zgjedhjet në Shqipëri, merr si shembull nënën e tij

Ambasadori Lu tregon se ku ‘çalojnë’ zgjedhjet në Shqipëri, …

TIRANE – Donald Lu njihet si një nga ambasadorët q&eu...

Përdhunoi shqiptaren, klubi i njohur refuzon Robinhon

Përdhunoi shqiptaren, klubi i njohur refuzon Robinhon

Braziliani Robinho tashmë po fillon të vuajë pasojat e d&eu...

Kriza në Reformë në Drejtësi, përfaqësuesi i shoqërisë civile në KLP mund të mos zgjidhet kurrë

Kriza në Reformë në Drejtësi, përfaqësuesi i shoqërisë civil…

Përfaqësuesi i shoqërisë civile në Këshillin...

Donnarumma-Milan, një histori përplasjesh, Raiola në mes dhe një ngërç ligjor

Donnarumma-Milan, një histori përplasjesh, Raiola në mes dhe…

Juventus, Real Madrid, Barcelona, PSG, Manchester United, Manchester City ...

Votimi elektronik, flet Lu: Keni probleme me blerjen e votës, elektronika i zgjidh këto

Votimi elektronik, flet Lu: Keni probleme me blerjen e votës…

Ambasadori amerikan Donald Lu ka vlerësuar përdorimin e teknolog...

Faktet penale dhe mesazhet që rrëzuan mbrojtjen e Tahirit

Faktet penale dhe mesazhet që rrëzuan mbrojtjen e Tahirit

Ish-Ministri i Punëve të Brendshme, Saimir Tahiri nuk mund t&eum...

PD pranon kontratat e lobingut, flet për shpenzimet: Janë politike, jo zgjedhore

PD pranon kontratat e lobingut, flet për shpenzimet: Janë po…

Partia Demokratike, me anë të juristit të saj në Komis...

Patozi: Basha tentoi të tjetërsojë PD-në, kur humbi u tërhoq

Patozi: Basha tentoi të tjetërsojë PD-në, kur humbi u tërhoq

Ish-deputeti i PD-së,  Astrit Patozi, akuzoi kreun demokrat Lulz...

Habit Paloka: Pse hymë në zgjedhje? Na kërcënuan, na detyruan në...Basha ka përgjegjësi për...

Habit Paloka: Pse hymë në zgjedhje? Na kërcënuan, na detyrua…

Deputeti i Partisë Demokratike, dhe njëherazi nënkryetari i...

Trondit gazetari, "zbulon" deputetët e kanabisit

Trondit gazetari, "zbulon" deputetët e kanabisit

Gazetari Basir Çollaku, i ftuar në emisionin 360gradë, t&...

Deputeti Luan Rama: Kryeministri nuk është i qetë sepse…

Deputeti Luan Rama: Kryeministri nuk është i qetë sepse…

Deputeti i LSI-se, Luan Rama, ne studion e 360grade të Artur Zhejit, ...

Shpërthen Gjokutaj/ Nuk trajtohet kanabisi, si shëndetësia qe nuk ka shtretër (360video)

Shpërthen Gjokutaj/ Nuk trajtohet kanabisi, si shëndetësia q…

Avokati Genc Gjokutaj, në emisionin 360gradë, të Artur...

Shokon gazetari: Sot, vrasje për trafikun e drogës (360video)

Shokon gazetari: Sot, vrasje për trafikun e drogës (360video…

Gazetari Roland Qafoku, në 360gradë të Artur Zhejit, duke k...

Trondit gazetari,  zbulon mesazhet e bashkëshortes së Tahirit

Trondit gazetari, zbulon mesazhet e bashkëshortes së Tahiri…

Gazetari Basir Çollaku, në emisionin 360gradë, të Ar...

Braçe kundër Peleshit, sfidohen në Kuvend

Braçe kundër Peleshit, sfidohen në Kuvend

Seanca Plenare e së enjtes, ka për rend dite diskutimin  pe...

Lexo më shumë ...

×